सभासदत्व — नियमित, सहयोगी व तात्पुरते

नियमित सभासदत्व — अटी (नियम १०६सी-४)

खालील तिन्ही अटींची पूर्तता झाल्याशिवाय कोणत्याही व्यक्तीला गृहनिर्माण संस्थेचा नियमित सभासद म्हणून प्रवेश दिला जाणार नाही:

• (अ) संस्थेच्या उपविधींमध्ये विहित केलेल्या नमुन्यातील लेखी अर्ज, ज्यामध्ये किमान ५ भागांचे मूल्य आणि ₹५०० प्रवेश शुल्क समाविष्ट असावे.
• (ब) प्रवर्तक/बिल्डर/हस्तांतरणकर्त्यासोबत केलेल्या यथोचित मुद्रांकित व नोंदणीकृत कराराची प्रमाणित प्रत — किंवा नोंदणीकृत बक्षीसपत्र (गिफ्ट डीड) अथवा तत्सम कायदेशीर दस्तऐवज — सादर करणे.
• (क) संस्थेच्या व्यवस्थापन समितीने अर्जाला मान्यता देणे.

सहयोगी सभासदत्व (नियम १०६सी-५)

सभासदाचा नातेवाईक — कलम १५४बी-१(१८)(अ) मध्ये व्याख्या केल्यानुसार — सभासदाच्या लेखी शिफारशीसह सहयोगी सभासद होऊ शकतो.

• पात्र नातेवाईक: पती/पत्नी, वडील, आई, भाऊ, बहीण, मुलगा, मुलगी, सून, जावई, पुतण्या/भाचा, पुतणी/भाची.
• नमुना वाय-५ए द्वारे अर्ज, सोबत सभासदाची शिफारस.
• सहयोगी सभासद संस्थेच्या सभांमध्ये सहभागी होऊ शकतो आणि मतदान करू शकतो — परंतु केवळ मूळ सभासदाच्या पूर्व लेखी संमतीनेच.
• मूळ सभासदाच्या पूर्व लेखी संमतीने सहयोगी सभासद समितीची निवडणूक लढवू शकतो.
• भाग प्रमाणपत्रावर नाव समाविष्ट होते, परंतु मूळ सभासदाचे नाव प्रथम राहते.
• सहयोगी सभासदाला सभासदत्वाचे इतर कोणतेही स्वतंत्र अधिकार किंवा विशेषाधिकार नसतात.

सभासदाच्या मृत्यूनंतरचे तात्पुरते सभासदत्व (नियम १०६सी-६(१))

सभासदाचा मृत्यू झाल्यावर, औपचारिक हस्तांतरण प्रक्रिया पूर्ण होईपर्यंत नामनिर्देशित व्यक्ती (किंवा नामनिर्देशित व्यक्ती नसल्यास कायदेशीर वारस) तात्पुरत्या सभासदत्वासाठी अर्ज करू शकते.

• नमुना वाय-४ द्वारे अर्ज, सोबत भविष्यातील दाव्यांपासून संस्थेचे संरक्षण करणारे क्षतिपूर्ती बंधपत्र (इंडेम्निटी बाँड).
• एकाहून अधिक नामनिर्देशित व्यक्ती असल्यास: सर्व नामनिर्देशित व्यक्तींनी एकच संयुक्त अर्ज दाखल करावा.
• नामनिर्देशन नसल्यास: संस्था किमान २ स्थानिक दैनिकांमध्ये आणि संस्थेच्या सूचना फलकावर नोटीस प्रसिद्ध करून कायदेशीर वारसांना अर्ज करण्याचे आवाहन करते.
• एकाहून अधिक दावेदार असल्यास: प्रत्येक दावेदार शपथपत्र करतो; नामित व्यक्ती क्षतिपूर्ती बंधपत्रासह नमुना वाय-४ दाखल करते.
• दावेदारांमध्ये एकमत न झाल्यास: समिती त्यांना वारस दाखला, उत्तराधिकार प्रमाणपत्र किंवा प्रशासन-पत्र (लेटर ऑफ ॲडमिनिस्ट्रेशन) सादर करण्यास सांगते.
• कायदेशीर वारसांची नावे संस्थेच्या अभिलेखांत नोंदवली गेल्यावर तात्पुरते सभासदत्व संपुष्टात येते.

कौटुंबिक व्यवस्थेद्वारे हस्तांतरण (नियम १०६सी-६(२))

कायदेशीर वारसांचे आपसात एकमत असल्यास, ते नोंदणीकृत कौटुंबिक व्यवस्था दस्त (फॅमिली अरेंजमेंट डीड) करून त्या आधारे सभासदत्वासाठी अर्ज करू शकतात.

• कायदेशीर वारस सदनिकेचे भाग, हक्क, अधिकार व हितसंबंध यांच्या अटी नोंदवणारा यथोचित नोंदणीकृत कौटुंबिक व्यवस्था दस्त करतात.
• कायदेशीर वारस नोंदणीकृत दस्त व क्षतिपूर्ती बंधपत्रासह नमुना वाय-५ द्वारे अर्ज करतो.
• संस्था तात्काळ २ स्थानिक दैनिकांमध्ये आणि सूचना फलकावर जाहीर नोटीस प्रसिद्ध करते.
• विहित मुदतीत कोणतेही दावे न आल्यास: समिती भाग, हक्क, अधिकार व हितसंबंध हस्तांतरित करते.
• दावे किंवा विवाद उद्भवल्यास: समिती हस्तांतरण करत नाही; न्यायालयीन प्रमाणपत्र मिळवण्यास वारसांना कळवते.

सभासदत्व — तुलनात्मक सारांश